26 Ebrill 2001

Prif grantiau wrth fodd De Cymru

Mae'r Gronfa Gymunedol wedi cyhoeddi'r gyfres gyntaf o Grantiau bychain dan ei henw newydd ac mae grwpiau ledled y wlad yn cael eu hannog i wneud cais am gyllid y loteri i gefnogi eu gweithgareddau yn y gymuned.

Mae Adfywio Cymuned Blaenllechau (BCR) yn Rhondda Cynon Taf yn dathlu wedi iddynt gael grant o £111,256 dros dair blynedd i ddarparu gwasanaeth cludiant gymunedol i bobl leol nad ydynt ar hyn o bryd o fewn cyrraedd y gwasanaethau a'r cyfleusterau lleol.

Rhaglen adfywio mewn cymunedau yw BCR, sy'n gwasanaethu pobl Blaenllechau a'r cylch. Wedi cau'r glofeydd yn y 1980au, cafodd yr ardal ei dynodi yn un o'r prif ardaloedd difreintiedig yng Nghymoedd De Cymru.

Ar hyn o bryd mae BCR yn darparu ac yn rheoli amrwyiaeth o brosiectau yn cynnwys canolfan gymuned, canolfan galw heibio i'r ifanc, siop bysgod a sglodion, caffi cymunedol, meithrinfa, fferm gymunedol a neuadd gymdeithasol i'r glowyr.

Meddai David Thomas, y Trysorydd: "Bydd y grant loteri hwn yn ein galluogi i brynu cerbyd a chynnal gwasanaeth cludiant a hefyd gallwn gyflogi cydlynydd cludiant cymunedol. Roeddem am wneud hyn ers peth amser a dim ond nawr, diolch i'r arian hwn, yr ydym yn gallu bwrw ymlaen â'r cynllun. Bydd yn gwneud cymaint o wahaniaeth i bobl o bob oedran."

Am dâl bychan, bydd preswylwyr yn gallu archebu lle ar y cludiant cymunedol er mwyn teithio o gwmpas - ar gyfer apwyntiadau meddygol, gweld pobl yn yr ysbyty, siopa a phob math o deithiau cymdeithasol.

Meddai David: "Mae mynd i'r ganolfan gymunedol yn amhosib i rai pobl, oherwydd y nifer o fryniau sydd yn yr ardal. Er enghraifft mae gennym fenyw fywiog 78 oed, a bellach gall hi ymuno â dewis helaeth o weithgareddau cymunedol a chyrraedd y siopau yn llawer mwy hwylus - bydd hyn yn gwneud byd o wahaniaeth iddi a phobl eraill debyg hefyd."

Mewn mannau eraill yn Ne Cymru mae sefydliadau wedi elwa ar gyfres ddiweddaraf y prif grantiau. Ar hyd a lled y wlad, mae 18 sefydliad yn rhannu cyfanswm o £3,227,605.

Bydd grant o £352,810,dros dair blynedd, i Gymdeithas Rheoli Canolfan Gymunedol y Penllwyn ym Mhontllanffraith, Caerffili, yn sefydlu adeilad cymunedol newydd i ddarparu canolfan ar gyfer gweithgareddau a digwyddiadau, a bydd Cardiff Mind yn derbyn £188,877 i gyflogi dau aelod o staff i ddatblygu prosiect, darparu cyfleoedd hyfforddiant a mynediad i waith ar gyfer pobl â phroblemau iechyd meddwl.

Dyfernir £253,975 i Gyngor yr Henoed Caerdydd a Bro Morgannwg ar gyfer gwasanaeth hawliau lles i'r henoed, ac yng Nghasnewydd bydd Gwirfoddolwyr y Gwasanaeth Cymunedol a leolir ym Mhillgwenlly yn cael £141,555 i ddatblygu cynllun cynhyrchu fideo yn seiliedig ar y gymuned, a darparu cyfleoedd i ddatblygu hyfforddiant a sgiliau.

Yn Abertawe, caiff Neuadd y Plwyf Penmaen a Nicholaston ei gwella, diolch i grant o £26,902, a bydd Canolfan Gydweithredol Cymuned Tsieineaidd Abertawe yn derbyn £189,539 i ddatblygu gweithgareddau ac ar gyfer hyfforddiant. Bydd Cymdeithas Gymunedol Garndiffaith yn Nhorfaen yn cael £119,218 i brynu offer a chwblhau adeilad cymunedol newydd.

Ar hyd a lled Cymru, dyfernir £130,474 i'r Gymdeithas Iselder Gorffwyll er mwyn clustnodi, recriwtio a hyfforddi gwirfoddolwyr i ddatblygu rhwydwaith grwp y Gymdeithas, bydd Ymddiriedolaeth Tai Gofal yn derbyn £199,615 i wella cyfleoedd cyflogaeth i bobl â phroblemau iechyd meddwl difrifol yng Nghymru a bydd Fforwm Cymru Gyfan y Rhieni a'r Gofalwyr yn cael £288,825 i ddarparu cefnogaeth, hyfforddiant a gwybodaeth i rieni a gofalwyr plant sydd ag anableddau.

Dosbarthwyd cyfanswm o dros £113 miliwn i grwpiau gwirfoddol gan y Gronfa Gymunedol yng Nghymru (Bwrdd Elusennau'r Loteri Genedlaethol gynt) i fynd i'r afael â thlodi a hybu cymunedau i gymryd rhan.

Dylai grwpiau sydd eisiau ffurflenni cais neu wybodaeth ychwanegol ffonio: 0845 791 9191 (Saesneg) neu 0845 727 3273 (Cymraeg).

Nodiadau i Olygyddion:

1. Am ymholiadau cyfryngau neu rifau cyswllt grwpiau, cysylltwch â Debbie ar 01352 700208
2. Mae'r Gronfa Gymunedol yn sefydliad annibynnol a ffurfiwyd gan y Senedd i ddosbarthu arian er mwyn cefnogi cymdeithasau elusennol, llesiannol a dyngarol. Mae 17 aelod o'r Bwrdd, yn cynnwys y Cadeirydd. Mae penderfyniadau am grantiau yn cael eu gwneud gan yr aelodau mewn pwyllgorau grantiau yng Nghymru, Lloegr, Yr Alban, Gogledd Iwerddon a'r DG gyfan.
3. Mae grantiau'r Gronfa Gymunedol yn cael eu dyfarnu gan Bwyllgor Cymru. Aelodau'r Pwyllgor yng Nghymru yw Elisabeth Watkins (Cadeirydd), Jeff Carroll a Rhiannon Bevan. Aelodau cyfetholedig i'r Pwyllgor yw Margaret Davies, Aled Siôn a Dr Glyn Williams.
4. Prif nod y Gronfa yw rhoi grantiau i helpu'r rhai mwyaf difreintiedig mewn cymdeithas ac i wella ansawdd bywyd yn y gymuned.
5. Ers Hydref 1995, mae'r Gronfa Gymunedol, o dan y prif grantiau, wedi dyfarnu dros £107 miliwn i 1068 o grwpiau yng Nghymru. Mae dros £5.7 miliwn wedi ei ddyfarnu i 2,077 o grwpiau o dan y Cynllun grantiau bychain. Golyga hyn bod y cyfanswm a ddosbarthwyd, dros gyfnod o bum mlynedd, yn fwy na £113 miliwn.
6. Mae rhestrau llawn o grantiau'r Gronfa Gymunedol ar y rhyngrwyd ar www.community-fund.org ac mae rhestrau llawn o holl ddosbarthwyr grantiau'r Loteri wedi eu rhestru ar www.lottery.culture.gov.uk.

Nodyn i Ddylunwyr

Logo'r Gronfa Genedlaethol yw'r logo sy'n ymddangos ar y datganiad i'r wasg yma. (Mae'r logo "bysedd wedi eu croesi" yn arwyddnod i'r Loteri Genedlaethol ac felly nid yw ar gyfer defnydd y Gronfa Gymunedol).